Gmina Strzegom znalazła się w gronie samorządów, które dołączyły do Pilotażowego Programu Wsparcia Spółdzielni Energetycznych. Umowę w tej sprawie podpisał burmistrz Strzegomia Krzysztof Kalinowski. Podobne dokumenty podpisali również włodarze gmin Dobromierz, Jaworzyna Śląska, Kamienna Góra i Oleśnica.

To nie jest jednorazowe działanie promocyjne, ale początek procesu, który może mieć realne znaczenie dla przyszłości lokalnej energetyki. Spółdzielnie energetyczne są jednym z modeli pozwalających samorządom, mieszkańcom, przedsiębiorcom i instytucjom lepiej wykorzystywać energię produkowaną lokalnie, przede wszystkim ze źródeł odnawialnych.

Czym jest spółdzielnia energetyczna?

Najprościej mówiąc, spółdzielnia energetyczna to forma współpracy, w której jej członkowie mogą wspólnie produkować, magazynować i wykorzystywać energię na własne potrzeby. Taką spółdzielnię mogą tworzyć m.in. osoby fizyczne, firmy i jednostki samorządu terytorialnego, a jej działalność może obejmować wytwarzanie energii elektrycznej, ciepła, biogazu, biogazu rolniczego lub biometanu w instalacjach odnawialnych źródeł energii.

W praktyce chodzi o to, aby energia produkowana lokalnie mogła być w jak największym stopniu zużywana lokalnie. Dla gminy oznacza to możliwość lepszego planowania kosztów energii, wykorzystania własnych zasobów i stopniowego budowania większej odporności na wahania cen prądu.

Co daje program?

Pilotażowy Program Wsparcia Spółdzielni Energetycznych prowadzony przez WFOŚiGW we Wrocławiu ma pomagać gminom w przygotowaniu takich rozwiązań od strony technicznej, organizacyjnej i finansowej. Program zakłada m.in. opracowanie koncepcji miksu energetycznego, analiz technicznych, ekonomicznych i środowiskowych, przygotowanie dokumentów potrzebnych do rejestracji spółdzielni oraz dokumentacji przedinwestycyjnej.

To ważne, ponieważ samo hasło „spółdzielnia energetyczna” nie wystarczy. Potrzebne są konkretne dane: gdzie można produkować energię, jakie obiekty mogą ją zużywać, czy potrzebne będą magazyny energii, jak wygląda profil zużycia, jakie są możliwości sieci i czy cały model będzie ekonomicznie uzasadniony.

Program ma budżet 5 mln zł, a wsparcie w pierwszym etapie może wynieść do 90 procent kosztów kwalifikowanych, maksymalnie 200 tys. zł. W trzecim etapie, dotyczącym przygotowania przedinwestycyjnego, dofinansowanie może sięgnąć do 1,05 mln zł.

Co to może oznaczać dla Strzegomia?

Dla Strzegomia udział w programie może być szansą na przygotowanie fundamentów pod lokalny system energetyczny oparty na odnawialnych źródłach energii, magazynowaniu i inteligentnym zarządzaniu zużyciem. Docelowo takie rozwiązania mogą pomagać w ograniczaniu kosztów energii w obiektach publicznych, wzmacniać bezpieczeństwo energetyczne gminy i zwiększać wykorzystanie energii produkowanej na miejscu.

Nie oznacza to natychmiastowej budowy instalacji ani automatycznego spadku rachunków. To etap przygotowania, analiz i projektowania modelu, który musi być dobrze policzony oraz dopasowany do lokalnych warunków. Właśnie dlatego udział w programie pilotażowym jest istotny, bo pozwala przejść przez ten proces z pomocą specjalistyczną i bez przerzucania pełnych kosztów przygotowań na samorząd.

Energetyka lokalna staje się coraz ważniejsza

W czasach rosnących kosztów energii i coraz większego znaczenia bezpieczeństwa energetycznego samorządy muszą szukać rozwiązań wykraczających poza bieżące zarządzanie rachunkami. Spółdzielnia energetyczna może być jednym z takich narzędzi, zwłaszcza tam, gdzie istnieje potencjał do wykorzystania lokalnych źródeł odnawialnych.

Działalność spółdzielni energetycznej wymaga jednak formalnego przygotowania. Zgodnie z zasadami, aby mogła rozpocząć działalność, musi zostać wpisana do wykazu spółdzielni energetycznych prowadzonego przez Dyrektora Generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa.

Krok w dobrą stronę

Podpisanie umowy przez burmistrza Krzysztofa Kalinowskiego pokazuje, że Gmina Strzegom chce uczestniczyć w rozwiązaniach, które mogą w przyszłości zwiększyć jej energetyczną niezależność. To kierunek zgodny z wyzwaniami, przed którymi stoją dziś wszystkie samorządy: jak ograniczać koszty, jak lepiej wykorzystywać lokalne zasoby i jak budować stabilność na kolejne lata.

Na efekty trzeba będzie poczekać, ale sam udział w programie jest ważnym sygnałem. Strzegom nie tylko reaguje na bieżące potrzeby, ale szuka rozwiązań, które mogą w przyszłości realnie wspierać mieszkańców, instytucje publiczne i lokalną gospodarkę.

fot. Gmina Strzegom